Ֆլորա Աճեմյան

Երկրագնդի հողային ռեսուրսները կազմում են համաշխարհային հողային ֆոնդը՝ մոտ 13 մլրդ 400 մլն հա:✔️ Դա հավասար է երկրագնդի ընդհանուր մակերեսի 26%-ին, իսկ ցամաքային մակերեսի՝ 90%-ին (մնացած 10%-ը կազմում են Անտարկտիդան, Գրենլանդիան և բևեռային շրջանների փոքր կղզիները):+
Գյուղատնտեսության կողմից օգտագործվող, ինչպես նաև անատառներով ու թփուտներով զբաղեցրած հողերն ընդունված է անվանել արդյունավետ հողեր:✔️
Մյուս հողերը, ինչպիսիք են՝ բնակավայրերի, ճանապարհների, այլ կառույցների տակ գտնվողները, ճահիճները, անապատները, տունդրան, սառցադաշտերը, բարձրալեռնային լերկ տարածությունները, անարդյունավետ և մասամբ արդյունավետ հողերն են:✔️ Արդյունավետ հողերը կազմում են համաշխարհային հողային ռեսուրսների 65%-ը՝ 8.7 մլրդ հա:✔️ Մնացած 35%-ը (.4.7 մլրդ հա) մասամբ արդյունավետ և անարդյունավետ հողերն են, որոնք պիտանի չեն մարդուն անհրաժեշտ կենսամթերքներ ստանալու համար:✔️
Այսպիսով, համաշխարհային հողային ֆոնդի առավել արժեքավոր մասը արդյունավետ հողերն են, այսինքն՝ գյուղատնտեսական և անտառային հանդակները:✔️
Մարդիկ ակտիվորեն և ավելի մեծ արդյունավետությամբ օգտագործում են գյուղատնտեսական հողահանդակները:+ Իսկ դրանք կազմում են համաշխարհային հողային ֆոնդի մոտավորապես 1/3-ը, ճիշտ այնքան, ինչքան գյուղատնտեսության համար ոչ պիտանի, այսինքն՝ անարդյունավետ և մասամբ արդյունավետ հողերն են:+ Դրանցից վարելահողեր են 1.4 մլրդ հա (համաշխարհային ընդհանուր ֆոնդի ընդամենը10%-ը), բազամամյա տնկարկներ (այգիներ և պլանտացիաներ)` 0.1 մլրդ հա(0.3%), արոտավայրեր ու խոտհարքեր՝ 3.1 մլրդ հա (24%):+
Գյուղատնտեսական հողերի բաշխումը երկրագնդի վրա խիստ անհավասրաչափ է և պայմանավորված է բնական պայմաններով, տարածքի յուրացվածության աստիճանով, բնակչության խտությամբ և մի շարք այլ ցուցանիշներով: ✔️
Բնակչության մեկ շնչի հաշվով գյուղատնտեսական հանդակների տարածությունն, օրինակ, Ավստրալիայում հավասար է 33 հա, Արգենտինայիում՝ 6 հա, Ճապոնիայում՝ 0.05 հա, Եգիպտոսում՝ 0.06 հա, ՀՀ-ում՝ 0.13 հա:+
Հազարամյակների ընթացքում մարդն անընդհատ ընդարձակել է օգտագործվող հողատարածությունները:✔️ Միաժամանակ բարձրացրել է դրանց օգտագործման ինտեսիվությունը:+
Հողօգտագործման էքստենսիվ և ինտենսիվ ուղիների համատեղ զարգացման շնորհիվ նորանոր հողատարածություններ են ընդգրկվել գյուղատնտեսական արտադրության ոլորտ, միաժամանակ բարձրացել է դրանց բերրիությունը:+
Սա հողօգտագործման բնագավառում նկատվող միտումներից մեկն է:Բայց ներկայումս այդ միտումը, ցավոք, տիրապետող չէ:+
Ավելի ուժեղ է հակառակ միտումը, երբ մարդու ոչ խելացի գործունեության հետևանքով տեղի է ունենում հողերի վատթարացում` ընկնում է դրանց բերրիությունը, և ընդարձակ հողատարածություններ գյուղատնտեսության համար դառնում են ոչ պիտանի:+
Գիտնականների տվյալների համաձայն երկրագնդի ցանքատարածություններից էրոզիայի պատճառով տարեկան կորչում է 24 մլրդ տոննա արգավանդ հողի շերտ:+ Դա ավելին է, քան նոր առաջացող շերտը: +Դա նշանակում է, որ ամբողջ երկրագնդի մասշտաբով նոր հողագոյացման պրոցեսն ավելի դանդաղ է ընթանում, քան մշակվող հողերի դեգրադացիան:+
Միջազգային կազմակերպությունների տվյալներով ամեն տարի էրոզիայի պատճառով գյուղատնտեսական շրջանառությունից դուրս է գալիս 6-7 մլն հա արգավանդ հող:✔️ Դա ավելի քան երկու անգամ գերազանցում է ՀՀ տարածքը:✔️
Տարբեր բնակլիմայական պայմաններում, կախված հողօգտագործման բնույթից և գյուղատնտեսության վարման մակարդակից, էրոզիայի պատճառները տարբեր են:✔️
Անտառներից ազատված տարածքները հեշտությամբ ենթարկվում են ջրային էռոզիայի:✔️ Մերկանում են մայրապարները, և բերրի հողերի փոխարեն առաջանում են մեռյալ տարածքներ:✔️
Հողի ինտեսնսիվ էրոզիայի պատճառներից է արոտավայրերի գերարածեցումը, երբ խախտվում է հավասարակշռությունը արածեցման արագության և բուսականության վերաճի միջև:✔️ Ի վերջո, ամբողջովին ոչնչանում է բուսածածկը և հսկայական հողատարածքներ վերածվում են անապատների:✔️
Այժմ արդեն երկրագնդի վրա որոշ գիտնականների տվյալներով մարդածին անապատները զբաղցնում են 9 մլն քկմ:+ Դա ավելին է, քան բնական անապատների մակերեսը:
Էրոզիայից բացի գյուղատնտեսությանը մեծ վնաս է հասցնում հողերի աղակալումը:✔️ Հողերի աղակալում տեղի է ունենում ոռոգման նորմերը խախտելու դեպքում:✔️

Այսօր Մարիամ Քալանթանյանի և Լիլիթ Սարգսյանի ուղեկցությամբ այցելեցինք Սերգեյ Փարաջանովի տուն-թանգարան։ Առավոտյան ընդհանուր պարապունքից հետո շարժվեցինք։ Հասնելով թանգարան բոլորը զարմացան, քանի որ նման չէր այլ թանգարաններին։ Աննկարագրելի էր այն ինչ տեսանք իրոք որ հանճար է եղել։ Կային մեծ տպավորություններ, ավելի խորը ուսումնասիրեցինք կենսագրությունը, նաև այլ շատ հետաքրքիր բաներ իմացանք Փարաջանովի մասին։

Այսօր մի խումբ ուսանողներով այցելեցինք Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկ։ Մեզ հետ էին Մարիամ Մխիթարյանը և Գեղամյան Նելլին։ Բանկում ծանոթացանք դրամի պատմությանը, նաև թե ինչպես կարելի է կեղծ դրամը տարբերել իրականից։ Տեղեկացանք թե ինչ գործառույթներ է իրականացնում կենտրոնական բանկը, իմացանք թե ինչպես է տպվում հայկական դրամը այլ երկրներում։ Գոյություն ունեն դրամի երեք տեսակներ՝ առաջինը տպագրվել է 1993-1995թվականներին, երկրորդը տպագրվել է 1998-2015թվականներին և վերջին տպագրված դրամները 2019 թվականի նոյեմբերին։ Ահա ևս մեկ հետաքրքիր օր Մխիթար Սեբաստացի կրթահամալիրում։

Կասպից ծովից հարավ-արևմուտք՝ Իրանի Արդեբիլ քաղաքում շեյխ Սեֆիրը հիմնեց կրոնական-ռազմական համայնք։ Այն ակ-կոյունլուներին պարտության մատնեց, գրավեց մայրաքաղաք Թավրիզը և հիմնեց Սեֆեյանների պետությունը։ Նրանք գրավեցին նաև Շիրվանը, Իրանը, Հայաստանը և հասան Բաղդադ։

Փոքր Ասիայի արևմտյան մասում 1299 թվականին հիմնադրվեց Օսմանյան պետությունը։ Օգտվելով Բյուզանդիայի թուլացումից՝ նրանք գրավեցին այն։ 1453 թվականին գրավեցին Բյուզանդիայի մայրաքաղաքը և տիրացան կայսրության տարածքին։ Նրանքգրավեցին Տրապիզոնի կայսրությունը, Կիլիկիան, Բալկանյան թերակղզին, Փոքր Ասիան։ Դրանից հետո տեղի ունեցավ ունեցավ թուրք-պարսկական պատերազմը Հայաստանի և Մերձավոր Արևելքի համար։

Օսմանյան սուլթան Սելիմ Ահեղը 1512 թվականին մեծ զորքով արշավեց դեպի արևելք՝ Սեֆեյաններին կասեցնելու համար։ Չալդրանի պատերազմում սեֆյան շահ Իսմայիլը պարտության մատնվեց և նրանք գրավեցին Թավրիզը։

Պատերազմական գործողությունները հիմնականում տեղի էին ունենում Հայաստանում։ Ավերվում էին քաղաքներն ու գյուղերը, տնտեսությունը քայքայվում է, բնակչությունը գերևարվում է։

1550 թվականին պարսիկները արշավում են Օսմանյան կայսրության դեմ՝ նորից Հայաստանում։ Վերացվում են բոլոր բնակավայրերն ու ցանքատարածությունները։

1555 թվականին Ամասիայում Օսմանյան և Սեֆեյան տերությունների միջև կնքվում է հաշտություն։ Պայմանագրի համաձայն՝ դադարեցվում էին պատերազմները։ Թուրք-պարսկական սահմանագիծն անցնելու էր Հայաստանով՝ այն 2 մասի բաժանելով․ արևմտյանը օսմաններին, արևելյանը՝ պարսիկներին։ Բայց այդ պայմանագիրը կարճատև էր։

Շուտով օսմանները կրկին արշավեցին Պարսկաստան։ Գրավեցին հսկայական տարածքներ։ Իրանը որոշ դիմադրություն ցույց չկարողացավ տալ։ Գահ բարձրացած շահ Աբասը 1590 թվականին շտապեց հաշտություն կնքել նրանց հետ՝ զիջելով շատ տարածքներ, դրա հետ մեկտեղ Այսկովկասն ու Ատրպատականը։ Նա այդ խաղաղ ժամանակը օգտագործեց բանակ կազմավորելու համար։ Նա առևտրական կապեր հաստատեց Ռուսաստան և արևմտյան երկրների հետ, նրանք էլ օգնեցին, որ զինի բանակը ։ Ավելացվեցին թնդանոոթներ։

1603 թվականին շահ Աբասը օգտագործեց հարմար առիթը, որպեսզի վերամիավորի կորցրած տարածքները, հարձակվում է Թավրիզի վրա և գրավում այն։ Անցնելով Արաքս գետը նրանք մտնում են Ջուղա, հետո Նախիջևան, ապա գրավում Երևանի բերդը։ Պարսիկները հայերին էին տանում առաջին գիծ, ստիպում խրամատ փորել։

1604 թվականին թուրքական սուլթանը նոր բանակ ուղարկեց շահ Աբասի դեմ։ Շահ Աբասն էլ վճռեց ամայացնել նրա ճանապարհին ընկած բնակավայրերը՝ բնակչությանը փոխադրելով Իրանի խորքեր։ Դրանով օսմանյան բանակը կզրկվեր պարենից, օթևանից և չէր կարողանա շարունակել արշավանքը։ Որակյալ հայ երկրագործներն ու արհեստավորները բռնագաղթի միջոցով պետք է նպաստեին Իրանի տնտեսության զարգացմանը։

Հայերի տեղհանությունը սկսվեց 1604 թվականի օգոստոսին։ Հրամայված էր հրդեհել բոլոր գյուղերը, խոտի և հացաբույսերի դեզերը։ Գաղթեցվում էր մոտ 300 հազար բնակչություն։ Հայ բնակչությունը  բազմիցս փորձեց չենթարկվել բռնագաղթին, բայց դրանք դաժան պատժամիջոցներ էին լինում։ Պարսկական բանակը հաշվեհարդար տեսավ Գառնի գյուղի նկատմամբ, որն ըմբոստացել էր։ Լուր ստանալով, որ օսմանյան բանակը արդեն մտել է Արարատյան դաշտ՝ շահ Աբասը հչամայում է գաղթեցվող  բնակչությանը արագորեն փոխադրել Արաքսի աջ ափը։ Գետանցման ժամանակ մեծ թվով բնակչություն խեղդվում է ջրում։ 1606 թվականի վճռական ճակատամարտում պարտություն կրելով, օսմանյան կողմը համաձայնում է հաշտության, որով վերահաստատվում է Ամասիայի պայմանագիրը։ Թուրք- պարսկական պատերազմներն ավարտվում են 1638 թվականին։ 1639 թվականին Օսմանյան կայսրության և Սեֆեյան Պրսկաստանի միջև կնքված Կասրե-Շիրինի պայմանագրով՝ Հայաստանը կրկին բաժանվում է երկու ախոյան տերությունների միջը, որը պահպանվում է մինչև 19-րդ դարի սկիզբ։

Il mio migliore amico si chiama Luigi. Luigi ha 24 anni, e frequenta la facoltà di medicina odontoiatrica all’università di Roma “La Sapienza”. Fin da quando eravamo bambini, infatti, il suo sogno è sempre stato quello di diventare un dentista, come suo zio.

Luigi per studio vive a Roma, ma la sua famiglia abita in un paesino vicino Napoli. La famiglia di Luigi è composta da papà Francesco, mamma Carolina, dal fratello Lodovico e dalla sorellina piccola Maria.

Luigi nel tempo libero ama andare al parco per fare jogging. Ogni giovedì sera invece ci ritroviamo insieme al campetto per giocare a calcio. Luigi ama tantissimo giocare a calcio, ma l’unico ruolo che vuole fare è il centrocampista.

Al sabato sera, invece, io, Luigi e gli altri nostri amici ci ritroviamo al pub del quartiere per bere una birra in compagnia e parlare di calcio e donne. Luigi non è molto alto, ha una carnagione scura ed i capelli neri.

Այս գազը կլանելով արևի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումները, երկիր մոլորակը պաշտպանում է վնասակար ալիքների կործանարար հետևանքներից: Այսինքն թթվածին արտադրող առաջին օրգանիզմն ստեղծվելով, վերնոլորտում թթվածինը հայտնվելով արևի անդրամանուշակագույն ճառագայթումների ազդեցության տակ, փոխակերպվում է օզոնի, կլանում է կարճալիք ճառագայթուները և այդպիսով երկիրը պաշտպանվում է վնասակար ճառագայթումներից և կյանքը գոյատևում է:
Մթնոլորտի այն հատվածներում, որտեղ նվազում է օզոնային շերտի խտությունը և բարձրանում է արեգակի անդրամանուշակագույն ճառագայթման սաստկությունը, խոռոչներ են առաջանում օզոնային շերտում: Օզոնային շերտի քայքայման դեպքում, կյանքը կդադարի աշխարհում և կարճ ժամանակում կոչնչանա բուսականությունը և մարդկային ու կենդանական գոյությունը: Որովհետև արևի անդրամանուշակագույն և անգամ ավելի կարճալիք ճառագայթումները չափազանց վնասակար են և կարող են անգամ վերնամաշկի մակերեսային շերտից անցնելով վնասել հյուսվածքները: Ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումները մաշկի քաղցկեղի առաջացման գլխավոր պատճառն են համարվում: Ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումների ազդեցության տակ տկարանում է իմունային համակարգը: Այդ ճառագայթումները կատարակտի առաջացման պատճառ են դառնում, նաև հանգեցնում են միկրոօրգանիզմների մահվան:Օզոնային շերտի քայքայման և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումների ազդեցության տակ հայտնվելու հետևանքով բարձրանում է օդի ջերմաստիճանը, հալչում են բևեռային սառույցները, բարձրանում է ծովերի ջրի մակարդակը և ջրի տակ են հայտնվում ցամաքները։

Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկ (ՀՀ կենտրոնական բանկ, Կենտրոնական բանկ, ՀՀ ԿԲ, ոչ պաշտոնական՝ ՀՀ կենտրոնական դրամատուն), պետական գործառույթներով օժտված իրավաբանական անձ է, որի միակ հիմնադիրը Հայաստանի Հանրապետությունն է։ Կենտրոնական բանկն իր խնդիրներն իրականացնելիս անկախ է Հայաստանի Հանրապետության պետական մարմիններից։ Կենտրոնական բանկը միասնական կենտրոնացված համակարգ է, որը ներառում է բանկի գլխավոր գրասենյակը և տարածքային ստորաբաժանումները։Կենտրոնական բանկի հիմնական խնդիրը Հայաստանում գների կայունության ապահովումն է։ Իր հիմնական խնդիրն իրագործելու նպատակով Կենտրոնական բանկը մշակում, հաստատում և իրականացնում է դրամավարկային քաղաքականության ծրագրերը։ Եթե Կենտրոնական բանկի մյուս խնդիրները հակասում են իր հիմնական խնդրին, Կենտրոնական բանկն առաջնություն է տալիս հիմնական խնդրին և ղեկավարվում է դրա իրագործման անհրաժեշտությամբ։

Կենտրոնական բանկի հիմնական խնդիրը Հայաստանում գների կայունության ապահովումն է։

Կենտրոնական բանկի խնդիրներն են՝

ա) Հայաստանի ֆինանսական համակարգի կայունության և բնականոն գործունեության ապահովումը, այդ թվում՝ Հայաստանի բանկային համակարգի կայունության, իրացվելիության, վճարունակության և բնականոն գործունեության համար անհրաժեշտ պայմաններ ապահովելը.

բ) գործուն վճարահաշվարկային համակարգ ստեղծելն ու զարգացնելը.

գ) Հայաստանի արժույթի թողարկումը, դրամաշրջանառության կազմակերպումը և կարգավորումը.

դ) փողերի լվացման և ահաբեկչության ֆինանսավորման դեմ պայքարի կազմակերպումն ու կարգավորումը.

ե) արժեթղթերում ներդրողների պաշտպանության, շուկայում արժեթղթերի արդար գնագոյացման համակարգի ձևավորման ու պահպանման, արժեթղթերի արդար, թափանցիկ և վստահելի շուկայի կանոնակարգված և բնականոն գործունեության և զարգացման համար անհրաժեշտ պայմանների ապահովումը.

զ) ֆինանսական համակարգում սպառողների իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության համար անհրաժեշտ պայմանների ապահովումը։

Իր խնդիրներն իրագործելու նպատակով Կենտրոնական բանկը `

• իրականացնում է կառավարության բանկային սպասարկումը.
• հանդիսանում է կառավարության ֆինանսական գործակալն ու խորհրդատուն.
• լիցենզավորում է բանկերը, օրենքով նախատեսված դեպքերում` նաև այլ անձանց, կազմակերպություններին ճանաչում է որպես ֆինանսական խումբ կարգավորում և վերահսկում է դրանց գործունեությունը.
• որպես վերջին ատյանի վարկատու վարկեր է տրամադրում բանկերին.
• կարգավորում և վերահսկում է վճարահաշվարկային համակարգի, այդ թվում՝ վճարահաշվարկային ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների, որոնք բանկ չեն, գործունեությունը.
• տիրապետում, օգտագործում և տնօրինում է Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պահուստները.
• իրականացնում է դրամավարկային և ֆինանսական համակարգի վիճակագրության հավաքագրումը, ամփոփումը և հրապարակումը.
• իրականացնում է փողերի լվացման և ահաբեկչության ֆինանսավորման վերաբերյալ տեղեկությունների հավաքագրումը, համակարգումն ու վերլուծությունը, տեղեկությունների փոխանակումը և տրամադրումը ներպետական իրավասու մարմիններին և միջազգային կազմակերպություններին, իսկ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով նախատեսված դեպքերում՝ նաև այլ պետությունների իրավասու մարմիններին։

Եթե Կենտրոնական բանկի մյուս խնդիրները հակասում են իր հիմնական խնդրին, Կենտրոնական բանկն առաջնություն է տալիս հիմնական խնդրին և ղեկավարվում է դրա իրագործման անհրաժեշտությամբ։

Միտոզը էուկարիոտ բջջի կորիզի բաժանումն է` քրոմոսոմնների թվի պահմանմամբ: Ի տրաբերություն մեյոզի, միտոտիկ բաժանումը տեղի է ունենում առանց բարդությունների, քանի որ չի ներառում պրոֆազի ընթացքում հոմոլոգ քրոմոսոմների կոնյուգացիա:
Միտոզի փուլերը.Միտոզը բջջային ցիկլի մի հատվածն է, սակայն այն բավականին բարդ է և իր մեջ ներառում է հինգ փուլեր`պրոֆազ, պրոմետաֆազ, մետաֆազ, անաֆազ, տելոֆազ:
Քրոմոսոմների կրկնորինակների ստեղծումը կատարվում է ինտերֆազի ժամանակ և միտոզի փուլում քրոմոսոմները արդեն կրկնապատկված են:
– Պրոֆազի փուլում տեղի է ունենում հոմոլոգ քրոմոսոմների (զույգերի) կոնդենսացիա և սկսվում է բաժանման վերետենի ձևավորումը: Մարդու և կենդանիների բջիջներում սկվում է ցենտրիոլների հեռացումը, ձևավորվում են բաժանման բևեռները:
– Պրոմետաֆազը սկսվում է բջջի կորիզի թաղանթի քայքայմամբ:Քրոմոսոմները սկսում են շարժվել, նրանց ցենտրոմերները կոնտակտի մեջ են մտնում ցենտրիոլների միկրոխողովակների հետ, իսկ բևեռները շարունակում են իրարից հեռանալ:
– Մետաֆազի ընթացքում քրոմոսոմների շարժումը դադարում է, նրանք տեղավորվում են բջջի այսպես կոչված հասարակածի վրա` բևեռներց հավասարաչափ հեռավորության վրա, մի հարթության մեջ` առաջացնելով մետաֆազային թիթեղիկ: Կարևոր է նշել, որ այս դիրքում նրանք մնում են բավականին երկար ժամանակ, որի ընթացքում բջջի մեջ կատարվում են նշանակալից վերփոխումներ, որից հետո միայն կարող է տեղի ունենալ քրոմոսոմների իրարից հեռացումը: Այս է պատճառը, որ մետաֆազը ամենահարմար պահն է քրոմոսոմնների քանակի հաշվարկման:
– Անաֆազի ընթացքում քրոմոսոմները հեռանում են իրարից դեպի հանդիպակած բևեռներ. վեջինները նույնպես շարունակում են իրարից հեռանալ:
– Տելոֆազում արդեն առանձնացված քրոմոսոմների խմբերի շուրջ ձևավորվում են բջջի կորիզների թաղանթներ, որոնք ապակոնդենսացվում են և առաջացնում են երկու դուստր կորիզներ:

Մեյոզի արդյունքում դիպլոիդ հավաքակազմով բջջից առաջանում են հապլոիդ հավաքակազմով բջիջներ (վերջին հաշվով գամետներ), որոնց հետագա միաձուլումից բեղմնավորման արդունքում նորից վերականգնվում է քրոմոսոմների դիպլոիդ հավաքակազմն, այսինքն՝ սեռական եղանակով բազմացող օրգանիզմների համար մեյոզն ապահովում է տեսակի քրոմոսոմային հավաքակազմի հաստատունությունը։ Մեյոզը կարևոր նշանակություն ունի նաև օրգանիզմների փոփոխականության մեծացման գործում, ինչը նյութ է հանդիսանում բնական ընտրության համար։ Փոփոխականության մեծացման մեջ կարևոր են նախ՝ մեյոզի առաջին բաժանման պրոֆազում տեղի ունեցող տրամախաչման պրոցեսը, և ապա՝ առաջին բաժանման անաֆազում քրոմոսոմների անկախ բաշխումը, որը բերում է հատկանիշների անկախ, պատահական բաշխման

The Sergei Parajanov Museum is a tribute to Soviet Armenian director and artist Sergei Parajanov and is one of the most popular museums in Yerevan. It represents Parajanov’s diverse artistic and literary heritage.

The museum was founded in 1988 when Parajanov moved to Yerevan. Parajanov himself chose the place (Dzoragyugh ethnographic center in Yerevan) and construction project of museum. Due to the 1988 Armenian earthquake and socio-economic problems, the museum was opened only in June 1991, one year after Parajanov’s death.

The founding director of museum is Zaven Sargsyan. The museum is one of the cultural centers of Yerevan, known for its exhibitions, publications and honorary receptions (including the annual meetings of Yerevan International Film Festival guests). Paulo Coelho, Wim Wenders, Mikhail Vartanov, Tonino Guerra, Enrica Antonioni, Atom Egoyan, Nikita Mikhalkov, Vladimir Putin, Aleksandr Lukashenko, Yevgeni Yevtushenko, Arnold Rüütel, Valdas Adamkus, Tarja Halonen, Donald Knuth and many other famous people have visited the museum.The museum is situated in a traditional Caucasian-style building and consists of two floors. Comprising some 1,400 exhibits, the museum’s collection includes installations, collages, assemblages, drawings, dolls and hats. The museum also showcases unpublished screenplays, librettos and various artworks which Parajanov created while in prison. Among the other exponates of museum are two re-created memorial rooms, original posters, festival prizes, signed letters by Federico Fellini, Lilya Brik, Andrey Tarkovsky, Mikhail Vartanov, and Yuri Nikulin, gifts by famous visitors Tonino Guerra, Vladimir Putin and Roman Balayan, who is the author of “A Night at Paradganov’s Museum” film. The museum uses art and exposition principles of Parajanov himself.

The museum has organized about 50 exhibitions, including those at Cannes, Athens, Tokyo, Moscow, Rome, Tehran, and Hollywood.

According to “Rediscovering Armenia” guide, “the best museum in Yerevan is small and idiosyncratic, the would-be final home of famed Soviet filmmaker Sergei Parajanov”.

Дом-музей Сергея Параджанова — музей в Ереване, посвящённый советскому армянскому режиссёру и художнику Сергею Параджанову. Один из самых популярных музеев города.

Музей был создан в 1988 году, после первой выставки в Музее народного творчества Армении. Переехавший в Ереван Параджанов сам выбрал место (этнографический квартал Дзорагюх в Ереване) для собственного дома и музея и проект строительства.

Из-за Спитакского землетрясения 1988 года и социально-экономических проблем, музей был открыт только в июне 1991 года, через год после смерти Параджанова.

Основатель и директор музея Завен Саркисян. Музей является одним из культурных центров Еревана, известен своими выставками, публикациями и почётными приёмами (в том числе ежегодными собраниями гостей Международного Ереванского кинофестиваля). Музей посещали Пауло Коэльо, Вим Вендерс, Михаил Вартанов, Тонино Гуэрра, Энрика Антониони, Атом Эгоян, Никита Михалков, Владимир Путин, Александр Лукашенко, Евгений Евтушенко, Арнольд Рюйтель, Валдас Адамкус, Тарья Халонен, Дональд Кнут и другие.

Музей расположен в традиционном кавказском двухэтажном доме со внутренним двориком и деревянной галереей.

Коллекция музея представляет разнообразное художественное и литературное наследие Параджанова и состоит из примерно 1400 экспонатов, включая обстановку тбилисского дома Параджанова и личные вещи, переведённые в Ереван по его воле ещё при жизни; инсталляции, коллажи, ассамбляжи, рисунки, куклы и шляпы. В музее также представлены неопубликованные сценарии, либретто и различные произведения искусства, которые Параджанов создал в тюрьме. Например, представлены «талеры», которые Параджанов сделал из крышек от кефирных бутылок, сидя в Лукьяновской тюрьме. Среди других экспонатов музея две воссозданные мемориальные комнаты, оригинальные плакаты, призы фестивалей, письма от Федерико Феллини, Лили Брик, Андрея Тарковского, Михаил Вартанова и Юрия Никулина, подарки от известных посетителей, Тонино Гуэрра, Владимира Путина и Романа Балаяна, который является автором фильма «Ночь в музее Параджанова». Музей использует художественные и экспозиционные принципы самого Параджанова.

10-14 февраля 

1. Прочитайте текст

День святого Валентина пришел в Россию из-за границы, но сразу же прижился на русской почве и стал, пожалуй, одним из любимейших праздников российской молодежи. Кто же такой этот святой Валентин и почему его имя связано с праздником влюбленных?

В III веке нашей эры правил в Риме суровый и решительный император Клавдий. Больше всего он любил войну и хотел, чтобы его воины никогда не отвлекались от

великого ратного дела. Но, увы! Стрелы Амура поражали доблестное войско Клавдия точнее неприятельских. Солдаты и их начальники влюблялись, женились и оставляли военную службу. Тогда Клавдий издал указ, запрещающий жениться. Но тут на помощь влюбленным пришел молодой священник Валентин. Вопреки императорскому указу, он стал тайно проводить обряд венчания. Узнав об этом, Клавдий повелел бросить Валентина в темницу.

Но любовь и под мрачными сводами подземелья отыскала молодого священника. Он влюбился в дочь своего тюремщика и стал посылать ей любовные послания.
Близкая смерть не устрашила его. В самый день своей казни – 14 февраля 270 года – Валентин сумел передать своей возлюбленной нежное и теплое письмо.
Гибель молодого священника, влюбленного и не увидевшего своего счастья, осталась в памяти людей.

Позже церковь причислила Валентина к лику святых. А влюбленные всего мира избрали его своим покровителем. В этот день они дарят своим избранницам подарки и посылают любовные открытки – валентинки. Такие открытки – настоящие произведения искусства. Они изготавливаются на ажурной бумаге с шелковыми вкладышами внутри. Но это – в Англии, Германии,
Америке. Влюбленным в России пока приходится довольствоваться записками с изображением пронзенного стрелой сердца. В некоторых странах влюбленные юноши накануне праздника под покровом ночи крадутся к дому своих
избранниц. Они оставляют на ступеньках свои дары, звонят в дверь и стремглав убегают, чтобы их не успели узнать. Пусть любимая ломает себе голову, от кого из
своих поклонников она получила подарок!

Некоторые влюбленные ночами прохаживаются под окнами своих девушек, рассчитывая на то, что избранница  окликнет юношу, назвав его своим Валентином. Девушки в это время ужасно волнуются: вдруг придет вовсе не тот, кого они хотели бы видеть. Весь этот волшебный день влюбленные общаются друг с
другом также на языке цветов. Подаренные девушке анемоны говорят: «Не кажется ли тебе, что нам давно пора быть вместе?». Хризантемы горько сетуют: «Я знаю, что
ты – крепкий орешек, но я готов ждать!». Гвоздики признаются: «Я с ума схожу, когда вижу тебя!». Нарциссы уверяют: «Я обожаю твою душу!..». Орхидеи
свидетельствуют: «Ты – одна из миллиона!»; а ирисы громко восклицают: «Я в огне!..».
А что означает букет цветов? О, это целая речь. В день святого Валентина такие речи «звучат» по всему миру.
Задание

2. Проверьте, правильно ли вы поняли содержание текста, ответив на следующие вопросы.

1. Является ли День святого Валентина исконно русским
   праздником?
2. Расскажите историю возникновения этого праздника.
3. Как общаются влюбленные между собой в этот день?
4. Ответьте на вопрос текста: «А что означает букет
   цветов?»
5. Приведите свои примеры символики цветов.
   Используете ли вы сами язык цветов?
6. А как вы празднуете день влюбленных?

3. Подберите все возможные определения к приведенным ниже словам.

Император, молодежь, дело, солдат, служба, указ, обряд, темница, подземелье, записка, юноши, поклонник, цветок.

4. Замените выделенные слова на близкие по смыслу.

• Клавдий издал указ, запрещающий жениться.
• Солдаты женились и оставляли военную службу.
• Вопреки императорскому указу, он стал тайно
  проводить обряд венчания.
• Император повелел бросить Валентина в темницу.
• Любовь отыскала молодого священника даже под мрачными сводами подземелья.
• Юноши накануне праздника под покровом ночи крадутся к дому своих избранниц.
• Они оставляют на ступеньках свои подарки и стремглав
  убегают.
• Некоторые влюбленные ночами прохаживаются под
  окнами своих девушек, рассчитывая на то, что избранница окликнет юношу.

5. Вставьте пропущенные предлоги.

Римский император … династии Юлиев; расширена …счет сената; выдвигал людей … числа всадников; постройка гавани … Остии; превратилась … римскую
провинцию; писал труды … истории; прижился … русской почве; один … любимейших праздников; пришел … помощь; не отвлекались … дела; отыскала … мрачными сводами подземелья; влюбился … дочь тюремщика; осталась … памяти людей; изготавливаются … ажурной бумаги; причислили … лику святых; бумаге … шелковыми вкладышами; записками … изображением сердца; общаются друг … другом … языке цветов; … день святого Валентина; звучат … всему миру; подарок …поклонников.

6. Раскройте скобки, используя слова и сочетания слов в нужной форме.

1.Клавдий был отравлен (честолюбивая жена Агриппина). 2.День святого Валентина стал одним из любимейших праздников (российская молодежь). 3. Имя святого Валентина связано (праздник влюбленных). 4. Больше всего император Клавдий любил (война). 5. Он хотел, чтобы его воины никогда не отвлекались (великое ратное дело). 6. Солдаты и их начальники влюблялись, женились и оставляли (военная служба). 7. Молодой священник Валентин пришел на помощь (влюбленные). 8. Вопреки(императорский указ), он стал тайно проводить обряд венчания. 9. Узнав об этом, Клавдий повелел бросить(Валентин) в темницу. 10. Любовь и под мрачными сводами подземелья отыскала (молодой священник).

7.Составьте предложение, используя слова в нужном порядке и в нужной форме.

1. Валентин, венчания, проводить, тайно, стал, обряд.
2. Друг с другом, влюбленные, на, общаться, цветы, язык.
3. Священник, на, молодой, помощь, Валентин,
   влюбленные, прийти.
4. Император, суровый, война, и, всего, решительный,
   больше, Клавдий, любить.
5. Валентин, своим, всего, влюбленные, покровитель, мир, избирать.

8. Сопоставьте двух святых. Как они стали святыми? Кто из них больше вам нравится? Почему?

Идти

я иду

ты идешь

он идет

она идет

мы идем

вы идете

они идут

Ходить

я хожу

ты ходишь

он ходит

она ходит

мы ходим

вы ходите

они ходят

Ехать

Я еду
Ты едешь
Он едет
Мы едем
Вы едете
Они едут

Ездить

Я езжу
Ты ездишь
Он ездит
Мы ездим
Вы ездите
Они ездят

Упражнение 1. Выберите один из глаголов ИДТИ/ХОДИТЬ и поставьте его в правильную форму.

Настоящее время

1.Вот по улице            … большая группа людей.

2. Мы часто          … в кино.

3. Сюда кто-то              … , я слышу шаги.

4. Слушай, Джон, ты не можешь      … медленнее? Я устала бежать за тобой.

5. Ты всегда         … к друзьям по воскресеньям?

ЕХАТЬ/ЕЗДИТЬ

Настоящее время

1. Пассажиры этого поезда           … на восток.

2. -Вы часто         … в Крым?

   -Да, каждое лето.

3. По вечерам я         … к больному отцу в больницу.

4. -Вы часто бываете по делам в Москве?

    — Я      … в этот город раз в месяц.

5. Мы          … заниматься спортом в фитнес-центр по четвергам.

Повторяем числительные: 12, 243, 678, 6789, 14, 9, 301, 9, 1234, 4530, 12000, 78, 87, 98, 89, 76, 67, 56, 65, 45, 54, 34, 43, 23, 32, 17, 679, 901, 2356, 77894, 10002, 4578, 33, 98000, 16, 5076, 6780, 399, 122, 200, 900, 40, 90, 92, 95, 96, 42, 43, 70, 15, 50, 54, 56, 59, 405, 305, 903, 907, 91, 49.